Lipödem Sözlüğü

Lipödemle ilgili okurken ya da hekiminle konuşurken karşına çıkan terimlerin sade açıklamalarını burada topladık. Terimler günlük hayat ve topluluk ağırlıklı seçildi. Açıklamalar genel bilgidir. Senin durumuna ne uyduğunu hekiminle konuş.

Ağırlık hissi

Bacaklarda ya da kollarda dolgunluk ve yorgunluk duygusu. Lipödemde sık görülür. Akşam saatlerinde ve uzun ayakta kalınan günlerde artabilir.

Asgari plan

Zor haftalarda sürdürülen en küçük adımlar listesi. Amacı alışkanlık zincirinin kopmamasıdır.

Atak dönemi (flare)

Şikâyetlerin geçici olarak arttığı dönemi anlatmak için günlük dilde kullanılan bir ifade. Tıbbi bir tanım sayılmaz. Belirti günlüğünde not etmek hekim görüşmesinde işe yarar.

Basınç hassasiyeti

Bölgeye dokunulduğunda ya da bastırıldığında ağrı hissedilmesi. Lipödem tanısında ağrı temel ölçüttür.

Beden algısı

Kişinin kendi bedenini nasıl gördüğü ve hissettiği. Lipödemde duygusal yükün önemli bir parçasıdır.

Bekleme listesi

Topluluk açılmadan önce haber almak isteyenlerin yazıldığı liste. Listede sağlık bilgisi sorulmaz.

Bel/boy oranı

Bel çevresinin boya bölünmesiyle bulunan oran. Lipödemde vücut kitle indeksi tek başına yanıltıcı olabileceği için bu oran da kullanılır.

Belirti günlüğü

Ağrı, ağırlık, morarma, uyku ve hareketin günlük olarak not edildiği defter. Hekim görüşmesinde neyin değiştiğini anlatmayı kolaylaştırır.

Canlı yayın kaydı

Haftalık canlı yayının sonradan izlenebilen kaydı. Yalnızca üyelerin erişebildiği alanda tutulur.

Duygusal destek

Lipödemin getirdiği kaygı, üzüntü ve beden algısı sorunlarıyla başa çıkmak için alınan destek. Bir ruh sağlığı uzmanından ya da destek grubundan gelebilir.

Düz örgü giysi

Ölçüye özel dikilen, dikişli kompresyon giysisi. Lipödemde çoğunlukla bu tür tercih edilir.

Eşlik eden obezite

Lipödemle birlikte bulunan fazla kilo. İki durum aynı değildir ama birlikte olabilir. Kilo vermek lipödem yağını eritmez, eşlik eden fazla kiloyu ve bazı şikâyetleri azaltabilir.

Evre

Lipödemin görünümünü anlatan sınıflama. Ağrının ya da günlük hayattaki zorluğun şiddetini göstermez.

Hava basınçlı masaj cihazı

Bacaklara geçirilen manşonlarla sırayla basınç uygulayan cihaz. Evde yardımcı olarak kullanılabilir. Uygun olup olmadığını hekiminle konuş.

KDT (yoğun ödem tedavisi)

Lenf drenajı masajı, bandaj, egzersiz ve cilt bakımını bir arada içeren tedavi düzeni. Kompleks dekonjestif tedavi olarak da bilinir.

Kolay morarma

Hafif çarpmalarda bile kolayca morluk oluşması. Lipödemde sık görülür ama tanı için şart sayılmaz.

Kompresyon giysisi

Bacaklara ya da kollara kontrollü basınç uygulayan tayt, çorap ya da kolluk. Lipödemde ameliyatsız yaklaşımın parçasıdır.

Kompresyon sınıfı

Kompresyon giysisinin uyguladığı basınç düzeyi. Sınıfı ve ölçüyü hekim ya da yetkili uygulayıcı belirler.

Küçük adım

En kötü günde bile yapılabilecek kadar kısa bir davranış. Yeni bir alışkanlığa bu adımla başlanır.

Lenf ödemi

Lenf sıvısının birikmesiyle oluşan şişlik. Lipödemden farklı bir durumdur. Belirgin ödem varsa başka nedenler araştırılır.

Lipohipertrofi

Ağrı olmadan görülen orantısız yağlanma. Ağrı eşlik etmediği için lipödem sayılmaz.

Liposuction (lenf damarlarını koruyan)

Lipödemde ameliyatsız yaklaşıma rağmen belgelenmiş ağrısı ya da hareket kısıtlılığı süren kişilerde değerlendirilen cerrahi yöntem. Karar evreye göre verilmez.

MLD (lenf drenajı masajı)

Lenf akışını desteklemek için uygulanan hafif ve ritmik masaj. Kompresyon yetersiz kaldığında eklenebilir.

Moderatör

Toplulukta kuralların uygulanmasını takip eden, kurala aykırı paylaşımları kaldıran kişi.

Tabak düzeni

Öğünlerde tabağın yarısının sebze, dörtte birinin protein, dörtte birinin tam tahıl olduğu basit model. Kişisel plan için diyetisyenle görüşülür.

Uyku düzeni

Her gece benzer saatte yatıp her sabah benzer saatte kalkmak. Ağrıya karşı duyarlılık ve günlük enerjiyle ilişkilidir.

Uzmana soru

Üyelerin genel sorularını yazılı gönderdiği, soruların canlı yayında isim verilmeden cevaplandığı bölüm.

Vücut kitle indeksi (VKİ)

Kilonun boyun karesine bölünmesiyle bulunan değer. Lipödemde tek başına yanıltıcı olabilir.

Aradığın terimi bulamadıysan uzmana soru bölümünden sorabilirsin. Terimlerin geçtiği konuları lipödem eğitimi modüllerinde ayrıntılı olarak bulabilirsin.

Hazırlayan: Dyt. Şeyma Türkoğlu Vural · Son güncelleme: 12 Kasım 2026 · Editör iletişimi: dyt.seymaturkoglu@gmail.com